Google yorumları, müşterilerin Google İşletme Profili'ne bıraktığı ve herkesin görebildiği puan ve metinlerdir. Yorumları yönetmek üç işten oluşur: doğru yoldan yorum istemek, yorumlara yanıt vermek ve kurala aykırı yorumu bildirmek. Aşağıda Google'ın yasakladığı yorum isteme yollarını ve yanıt kalıplarını örnekleriyle veriyoruz. Sahte yorumun nasıl bildirildiğini ve "yorum silme" vaadinin sınırını da anlatıyoruz. Sağlık gibi hassas sektörlerde yanıtın nasıl yazılacağına ayrı bir bölüm ayırdık.
Google yorumları neden düzenli yönetilmeli?
Yorumlar hem harita sıralamasını hem de müşterinin seçimini etkiler. Google, daha çok yorumun ve olumlu puanın yerel sıralamaya katkı verebileceğini yazıyor. Yorumlara yanıt vermeyi de aynı ipuçları sayfasında sayıyor.
Profili açan kişi puana bakar, sonra son yorumları okur. Yanıtsız kalmış üç şikâyet, işletmenin ilgisiz olduğu izlenimini bırakır. Kurala aykırı yorumlar da bildirilmediği sürece puanı aşağıda tutar.
Yerel sıralamanın üç etkenini yerel SEO rehberimizde ayrıntılı anlattık. Yanıt vermek ve yorum bildirmek için profili yöneten hesapla giriş yapmak gerekir. Profil henüz doğrulanmadıysa ilk adım İşletme Profili doğrulama rehberindeki sıradır.
Müşteriden yorum istemenin kuralları nelerdir?
Yorum istemek serbesttir; yasak olan, yorumu etkilemeye çalışmaktır. Google'ın politikası teşviki, seçerek istemeyi ve olumsuz yorumu caydırmayı yasaklıyor. Bu kuralı çiğneyen profil kısıtlamayla karşılaşabilir.
Teşvikin tanımı geniştir. Yorum yazma, yorumu değiştirme ya da olumsuz yorumu kaldırma karşılığında ücretsiz veya indirimli ürün sunmak yasaktır. Masaya bırakılan küçük bir ikram da, sonraki alışverişte yüzde 10 indirim de bu tanıma girer. Çekiliş de aynı şekilde değerlendirilir, çünkü karşılığında bir şey vaat eder.
Daha az bilinen kural, seçerek istemektir. Yalnızca memnun olduğu bilinen müşteriye bağlantı göndermek, tek tek bakıldığında masum görünür. Google ise olumlu yorumu seçerek istemeyi açıkça yasaklıyor.
| Uygulama | Durum | Neden |
|---|---|---|
| İş bitince her müşteriye aynı bağlantıyı göndermek | Serbest | Gerçek deneyime dayalı istek |
| Yorum karşılığı indirim, hediye ya da çekiliş | Yasak | Teşvik sayılır |
| Yalnızca memnun müşteriye bağlantı göndermek | Yasak | Seçerek isteme |
| Önce iç anket, yüksek puan verene Google bağlantısı | Yasak | Seçerek istemenin dolaylı yolu |
| Personelden belirli sayıda yorum toplamasını istemek | Yasak | Politikada ayrıca sayılıyor |
| Çalışanın, eski çalışanın ya da yakının yorum yazması | Yasak | Çıkar çatışması |
Yorum bağlantısı ve QR kod nereden alınır?
Bağlantı ve QR kod, İşletme Profili'nin yorumlar bölümünden alınır. Google'ın yardım sayfasına göre yorum QR kodu şimdilik yalnızca bilgisayar tarayıcısında üretiliyor. Profili telefondan yöneten işletme bu adımı bilgisayarda yapar.
- Profil açılır ve "Yorumları oku" bölümüne geçilir.
- Daha fazla yorum alma seçeneği seçilir (İngilizce arayüzde "Get more reviews").
- Bağlantı kopyalanır ya da QR görseline sağ tıklanıp kaydedilir.
- Bağlantı e-posta, WhatsApp ya da SMS şablonuna eklenir.
QR kod; fatura, kasa, teslim fişi ve bekleme salonu için uygundur. Bağlantıyı kısaltma servisinden geçirmeyi önermiyoruz. Müşteri, tıkladığı adresin Google'a gittiğini görmek ister.
Yorum isteği ne zaman ve kaç kez gönderilmeli?
En uygun zaman işin bittiği gündür. Deneyim tazeyken yazılan yorum hem daha kolay gelir hem de daha ayrıntılı olur. Bir hafta sonra gönderilen istek, aklında iz kalmamış bir müşteriye ulaşır.
Bizim önerdiğimiz düzen şu: iş bittiği gün tek mesaj, üç gün sonra en fazla bir hatırlatma. İkinci hatırlatmayı önermiyoruz; ısrar, olumsuz yorumu davet eder. Mesaj herkese aynı gider, müşterinin memnun olup olmadığına bakılmaz.
Örnek bir mesaj kısa tutulur: "Merhaba, bugün hizmetimizi aldınız. Deneyiminizi Google'da yazarsanız başka müşterilere yol gösterir. Bağlantı: [yorum bağlantısı]. Bir sorun yaşadıysanız onu da duymak isteriz." Son cümle önemlidir. Olumsuz deneyimi de açıkça davet etmek, seçerek isteme şüphesini ortadan kaldırır.
Olumlu yoruma nasıl cevap verilir?
Olumlu yorumun yanıtı kısa, kişiye özel ve reklamsız olur. Google da yanıtın kısa ve basit tutulmasını, fırsat ya da promosyon içermemesini öneriyor. İki cümle çoğu zaman yeter.
Kişiye özel olmanın yolu, yorumdaki bir ayrıntıya değinmektir. Tek başına "Teşekkürler" otomatik yanıt gibi okunur. Google, yanıtı ad ya da baş harflerle imzalamayı da öneriyor; yanıtın arkasında bir insan olduğu görünür.
- Yorum: "Kombi aynı gün tamir edildi, teknisyen çok düzenliydi." Yanıt: "Teşekkürler Ahmet Bey. Aynı gün dönebildiğimize sevindik, notunuzu Murat'a ilettik. — Selin, servis sorumlusu"
- Yorum: Yalnızca beş yıldız, metin yok. Yanıt: "Puanınız için teşekkür ederiz, yeniden görüşmek üzere. — Selin"
Yanıta "Küçükçekmece kombi servisi" gibi kelimeler doldurmayı önermiyoruz. Okura reklam gibi gelir ve Google bu konuda bir kazanç vaat etmiyor.
Olumsuz yoruma cevap nasıl yazılır?
Olumsuz yoruma cevap; teşekkür, kabul ya da açıklama ve bir sonraki adımdan oluşur. Yanıt, şikâyet eden kişiden çok profili okuyacak sonraki müşteri için yazılır. Sakin ve kısa bir yanıt, sert yorumun etkisini azaltır.
Yazmadan önce kayıtlara bakmak gerekir: sipariş, randevu ya da servis notu. Olay gerçekten yaşandı mı, ne zaman yaşandı, kim ilgilendi? Kızgınken yazılan yanıt, şikâyetin kendisinden daha çok zarar verir. (Yanıtı bir başkasına okutup öyle göndermek iyi bir alışkanlıktır.)
- Geri bildirim için teşekkür edilir, gerekiyorsa özür dilenir.
- Haklı olunan kısım açıkça kabul edilir.
- Yapılan ya da yapılacak düzeltme tek cümleyle söylenir.
- Konuşma telefon ya da e-postaya taşınır.
- Yanıt ad ya da baş harflerle imzalanır.
Bizim kullandığımız sınır 3 ile 5 cümledir. Daha uzun yanıt savunma gibi okunur ve tartışmayı herkesin önüne taşır.
Haklı bir şikâyete örnek yanıt nasıl olur?
Haklı şikâyette yanıt hatayı kabul eder ve değişeni söyler. Bahane ve uzun açıklama yazılmaz. Aşağıdaki örnek beş adımın hepsini dört cümlede karşılar.
Yorum: "Servis randevusunda 40 dakika bekledim, kimse haber vermedi." Yanıt: "Geri bildiriminiz için teşekkür ederiz, beklettiğimiz için özür dileriz. Gecikmeyi size haber vermememiz hataydı. Artık 15 dakikayı aşan gecikmede müşteriyi telefonla arıyoruz. Konuşmak isterseniz [telefon] numarasından bize ulaşabilirsiniz. — Ayşe, ön büro"
Üçüncü cümle en değerlisidir. Profili okuyan kişi sorunun bir kez yaşandığını ve düzeltildiğini görür. Düzeltme gerçekten yapılmadıysa bu cümle yazılmaz.
Kayıtlarda bulunmayan bir müşteriye ne yazılır?
Kayıtta karşılığı olmayan yoruma suçlamadan, bilgi isteyerek yanıt verilir. "Yalan söylüyorsunuz" demek, haklı olunsa bile okura kötü görünür. Yorum sahte görünüyorsa yanıtla birlikte Google'a da bildirilir.
Örnek: "Yorumunuz için teşekkür ederiz. Kayıtlarımızda bu tarihte bir işlem bulamadık. Yaşadığınızı anlamak isteriz; bize [e-posta adresi] üzerinden ulaşır mısınız?" Gerçek bir müşteriyse kapı açık kalır. Değilse okur, işletmenin sakin kaldığını görür.
Yanıt ne kadar sürede verilmeli?
Google zamanında yanıt vermeyi öneriyor ama bir süre belirtmiyor. Bizim kullandığımız eşik, olumsuz yorumda en geç 2 iş günü, olumlu yorumda bir haftadır. Olumsuz yorum ne kadar uzun yanıtsız kalırsa o kadar çok kişi tek taraflı okur.
Yanıt yayına girmeden önce Google'ın incelemesinden geçer. Yardım sayfasına göre inceleme genellikle 10 dakika sürer, bazen 30 güne kadar uzayabilir. Yanıt verildiğinde yorumu yazan kişiye bildirim gider. Yanıt sonradan düzenlenebilir ya da silinebilir.
Sorun çözülünce müşteri yorumunu kendisi güncelleyebilir. Ondan bunu rica etmek mümkündür, ama karşılığında bir şey teklif edilemez. Olumsuz yorumu kaldırma karşılığı teşvik de Google'ın yasak listesinde açıkça yer alıyor.
Sağlık gibi hassas sektörlerde yanıtta nelere dikkat edilir?
Sağlıkta yanıt, kişinin hasta olduğunu bile doğrulamamalıdır. KVKK, sağlık verisini özel nitelikli kişisel veri sayar ve işlenmesini sıkı koşullara bağlar. Herkese açık bir yorum sayfası bu koşulların hiçbirine uymaz.
Hasta kendi yorumunda tedavisini anlatmış olabilir. Bu durum kliniğe aynı bilgiyi tekrarlama izni vermez. "İmplant tedavinizde" diye başlayan bir yanıt, kişinin orada tedavi gördüğünü işletmenin ağzından doğrular. Hukuk büroları, psikolojik danışmanlık ve diyet merkezleri için de soru aynıdır: yanıt, kişi hakkında yeni bir bilgi veriyor mu?
| Yanıtta yazılmaz | Yerine yazılır |
|---|---|
| Hastanın adı ve tedavi tarihi | "Yaşadığınız deneyimi önemsiyoruz." |
| Tanı, ilaç ya da işlem adı | "Ayrıntıları bu sayfada konuşamıyoruz." |
| "Kontrole gelmediniz" gibi kayıt bilgisi | "Hasta ilişkileri birimimiz size yardımcı olur." |
| Hekimin hastaya ne söylediği | Kapalı kanal: telefon ya da e-posta |
Örnek yanıt: "Geri bildiriminiz için teşekkür ederiz. Hasta bilgilerini açık bir sayfada konuşmuyoruz. Yaşadıklarınızı dinlemek isteriz; hasta ilişkileri birimimize [telefon] numarasından ulaşabilirsiniz. — Klinik yönetimi"
Bir sağlık turizmi platformu ve bir saç ekimi kliniği için çok dilli site kurduk. Bu tür profillerde yorumlar farklı dillerde gelebilir. Yanıtı yorumun dilinde yazmak, aynı gizlilik kuralını o dilde de korumak demektir. Klinik sitesinin geri kalanını doktorlar ve klinikler için SEO yazımızda ele aldık.
Sahte ya da kurala aykırı yorum nasıl bildirilir?
Kurala aykırı yorum, profildeki bildir simgesiyle ya da İnceleme Yönetim Aracı ile Google'a bildirilir. Google, değerlendirmenin genellikle birkaç gün sürdüğünü yazıyor. Karar Google'ındır; işletme yalnızca bildirir.
Kaldırılabilecek yorumlar Google'ın yasak içerik listesine girenlerdir. Sahte deneyim, çıkar çatışması, konu dışı yorum, taciz, nefret söylemi ve kişisel bilgi bunların başında gelir. Rakip ya da eski çalışan tarafından yazıldığı gösterilebilen yorum, çıkar çatışması gerekçesiyle bildirilir.
Sert ama gerçek bir deneyim ise kaldırılmaz. Google, işletmelerle müşteriler arasındaki anlaşmazlıklara karışmadığını açıkça yazıyor. Yalnızca katılınmayan bir yorumun bildirilmemesini de istiyor.
İnceleme Yönetim Aracı'nda durum nasıl takip edilir?
Araçta her bildirimin durumu görünür ve üç durumdan birini alır. "Politika ihlali yok" sonucuna karşı her yorum için bir kez itiraz hakkı vardır. İtiraz da aynı araçtan yapılır.
- Karar beklemede: Google bildirimi henüz değerlendirmedi.
- Rapor incelendi - Politika ihlali yok: Yorum kalıyor; tek itiraz hakkı kullanılabilir.
- Üst birime iletildi: Gelişmeler profil sahibinin e-postasına gelir.
Bildirimler için basit bir liste öneriyoruz: yorum tarihi, yazan, gerekçe, bildirim tarihi ve durum. Liste, itiraz hakkının hangi yorumda kullanıldığını unutturmaz. Sahte yorum dalgasında da hangi yorumun nerede kaldığını tek bakışta gösterir.
Toplu bir sahte yorum saldırısında ne yapılmalı?
Kısa sürede gelen çok sayıda bir ve iki yıldızlı yorum, Google'ın tanımladığı bir şantaj düzenine benzeyebilir. Arkasından para ya da hizmet isteyen bir mesaj gelirse ayrı bir form vardır. Google, bu kişilere ödeme yapılmamasını açıkça söylüyor.
- Yorumların ve gelen mesajların ekran görüntüsü tarihleriyle alınır.
- Her yorum İnceleme Yönetim Aracı'ndan ayrı ayrı bildirilir.
- Para ya da hizmet isteniyorsa "Satıcılara yönelik şantaj girişimi bildirme formu" doldurulur.
- Talep sahibiyle yazışılmaz, ödeme yapılmaz.
- Yorumlara kısa ve aynı tonda yanıt verilir; kimse suçlanmaz.
Google'a göre ödeme yeni girişimleri cesaretlendirir ve yorumların kaldırılmasını da garanti etmez. Form; profil bağlantısını, şüpheli yorumların ayrıntısını ve yazışma kanıtlarını istiyor.
Yorum silme hizmeti ve satın alınmış yorum neden risklidir?
Bir yorumu yalnızca Google kaldırır; hiçbir firma kaldırmayı garanti edemez. Satın alınmış yorum ise profilin kısıtlanmasına yol açabilir. İki yol da işletmenin elindeki kontrolü bir aracıya bırakır.
Bizim değerlendirmemiz şu: silme garantisi veren teklif ya herkesin yapabileceği bildirimi satar ya da kural dışı bir yola gider. Sahte hesaplarla toplu bildirim ve yorum sahibine baskı bu yolların örnekleridir. İkisinin de sonucunu işletme taşır.
Sahte etkileşim tespit edilen profile Google üç kısıtlama uygulayabiliyor. Profil belirli bir süre yeni yorum ve puan alamaz. Mevcut yorumlar ve puanlar belirli bir süre yayından kalkar. Profilde sahte yorumların kaldırıldığını bildiren bir uyarı görünür. Bu karara karşı da itiraz yolu açıktır.
Beklentinin sınırı burada çizilir. Gerçek bir müşterinin sert ama dürüst yorumu yerinde kalır. Ona verilecek en iyi karşılık sakin bir yanıt ve arkasından düzenli gelen yeni yorumlardır.
Yorum yönetimi haftalık bir işe nasıl dönüşür?
Yorum yönetimi, haftada bir yapılan kısa bir kontrolle sürdürülebilir. Önemli olan sıklıktan çok düzendir. Bizim önerdiğimiz liste beş adımdan oluşur.
- Yeni yorumlar okunur; yanıtsız yorum bırakılmaz.
- Kurala aykırı yorum bildirilir ve listeye yazılır.
- İnceleme Yönetim Aracı'nda eski bildirimlerin durumuna bakılır.
- Geçen haftanın işleri için yorum isteklerinin gidip gitmediği kontrol edilir.
- Tekrarlayan şikâyet ilgili birime iletilir.
Beşinci adım çoğu zaman atlanır, oysa yorumların asıl değeri oradadır. Üç ayrı müşteri aynı gecikmeden söz ediyorsa sorun yanıtta değil, işin kendisindedir. Yerel görünürlüğü sitenizle birlikte ele almak isterseniz SEO yönetimi hizmetimize göz atabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
- Google yorumu karşılığında indirim vermek yasak mı?
- Evet. Yorum yazma, değiştirme ya da olumsuz yorumu kaldırma karşılığında indirim, hediye veya ücretsiz hizmet sunmak Google politikasına aykırıdır.
- Yalnızca memnun müşterilerden yorum istenebilir mi?
- Hayır. Google olumlu yorumu seçerek istemeyi yasaklıyor. Bağlantı, iş bittiğinde her müşteriye aynı mesajla gönderilir.
- Google yorum QR kodu nereden alınır?
- İşletme Profili'nin "Yorumları oku" bölümündeki daha fazla yorum alma seçeneğinden alınır. Google'a göre QR kod şimdilik yalnızca bilgisayar tarayıcısında üretiliyor.
- Olumsuz yoruma cevap kaç cümle olmalı?
- Bizim kullandığımız sınır 3 ile 5 cümledir. Teşekkür, kabul, düzeltme, iletişim kanalı ve imza bu sınıra sığar.
- Olumsuz yoruma ne kadar sürede yanıt verilmeli?
- Google bir süre vermiyor, zamanında yanıtı öneriyor. Bizim eşiğimiz olumsuz yorumda en geç 2 iş günüdür.
- Klinik, hasta yorumuna nasıl yanıt vermeli?
- Yanıtta ad, tarih, tanı ya da işlem adı yazılmaz. Kişinin hasta olduğunu doğrulamadan teşekkür edilir ve kapalı bir iletişim kanalı verilir.
- Kötü bir Google yorumu sildirilebilir mi?
- Yalnızca Google'ın politikasına aykırıysa kaldırılır. Google, işletme ile müşteri arasındaki anlaşmazlıklara karışmıyor.
- Bildirdiğim yorumun durumunu nereden görürüm?
- İnceleme Yönetim Aracı'ndan görülür. Durum karar beklemede, politika ihlali yok ya da üst birime iletildi olur; her yorum için bir kez itiraz edilebilir.
Kaynakça
- Yasaklanmış ve kısıtlanmış içerik - Google Haritalar Kullanıcı Katkısı Politikası — Teşvik, seçerek isteme, personelden yorum kotası ve çıkar çatışması yasaklarını destekler.
- Daha fazla yorum almak için ipuçları - Google İşletme Profili Yardım — Bağlantı ve QR ile yorum istemeyi, teşvik yasağını ve kısa, imzalı, reklamsız yanıt önerisini destekler.
- Müşteri yorumlarını yönetme - Google İşletme Profili Yardım — Yanıtın 10 dakika ile 30 gün arasında incelenmesini ve yorum sahibine bildirim gitmesini destekler.
- İşletme Profilinizdeki uygunsuz yorumları bildirme - Google İşletme Profili Yardım — İnceleme Yönetim Aracı'nı, üç durumu, birkaç günlük süreyi ve yorum başına tek itirazı destekler.
- Politika ihlalleri nedeniyle İşletme Profili kısıtlamaları - Google İşletme Profili Yardım — Sahte etkileşimde uygulanan üç kısıtlamayı ve itiraz yolunu destekler.
- 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu - KVKK — Sağlık verisinin 6. maddede özel nitelikli kişisel veri sayılmasını destekler.


