WhatsApp Business API Nedir? Fiyatı ve CRM Bağlantısı

WhatsApp Business API, işletmenin WhatsApp mesajlarını bir yazılım üzerinden gönderip almasını sağlayan Meta arayüzüdür. Bugün bu arayüzün adı Cloud API'dir ve sunucusu Meta'dadır. Aşağıda uygulamayla farkını, 1 Temmuz 2025'te başlayan mesaj başına fiyatlandırmayı ve 24 saatlik pencereyi anlatıyoruz. Doğrudan bağlantıyı iş ortağıyla karşılaştırıyor, CRM'e webhook akışını adım adım veriyoruz. İYS ve ticari ileti onayı da var.

WhatsApp Business API nedir, uygulamadan farkı ne?

WhatsApp Business API, mesajlaşmayı telefondan alıp yazılıma taşıyan bir geliştirici arayüzüdür. Kendi başına bir ekranı yoktur; onu bir panel ya da CRM kullanır. WhatsApp Business uygulaması ise telefona kurulan ücretsiz bir sohbet uygulamasıdır.

Meta, kendi sunucusunda çalışan Cloud API dışındaki seçeneği kapattı. İşletmenin kendi sunucusunda çalışan On-Premises API'nin son sürümü 23 Ekim 2025'te sona erdi. O tarihten sonra bu sürüme kayıtlı numaralara mesaj iletilmiyor. Bugün "WhatsApp Business API" denince pratikte Cloud API kastediliyor.

Tablodaki en belirleyici satır CRM bağlantısıdır. Uygulamada yazışma telefonda kalır; temsilci ayrılınca geçmiş de onunla gider. API'de her mesaj işletmenin kaydına düşer ve temsilci değişse de geçmiş yerinde durur.

Aynı numara hem uygulamada hem API'de kullanılabilir mi?

Kullanılabilir; Meta buna birlikte kullanım (coexistence) diyor. Kurulum yalnızca bir iş ortağı ya da teknoloji sağlayıcı üzerinden yapılıyor. Uygulamanın 2.24.17 ya da daha yeni bir sürümü gerekiyor.

Son 6 aydaki sohbetler ve kişiler API tarafına aktarılabiliyor. Böyle bir numaranın hızı saniyede 20 mesajla sabit. Kaybolan mesajlar, yayın listeleri, gruplar ve aramalar bu modda çalışmıyor. (Uygulamadan API'ye geçecek bir ekip için en yumuşak yol bu.)

Fiyatlandırma 1 Temmuz 2025'te nasıl değişti?

Meta, 1 Temmuz 2025'te konuşma başına ücretten mesaj başına ücrete geçti. Artık yalnızca teslim edilen şablon mesaj ücretlendiriliyor. Ücret, alıcının telefon numarasındaki ülke koduna göre belirleniyor.

Eski modelde ücretin birimi 24 saatlik bir konuşmaydı. O süre içinde kaç mesaj giderse gitsin tek ücret yazılırdı. Yeni modelde her teslim edilen şablon ayrı sayılıyor. Müşterinin yazdığı mesajlar ve pencere içindeki serbest metin yanıtlarınız ise ücretsiz.

Şablonlar üç kategoriye ayrılır: pazarlama (marketing), bilgilendirme (utility) ve kimlik doğrulama (authentication). Açık müşteri hizmeti penceresinde gönderilen bilgilendirme şablonu ücretsizdir. Bilgilendirme ve kimlik doğrulamada aylık hacim kademeleri var; gönderim arttıkça birim fiyat düşüyor. Sayaç her ayın başında sıfırlanıyor. Kademe, portföydeki bütün WhatsApp hesaplarının toplamıyla ve her pazar için ayrı hesaplanıyor.

Türkiye numaraları için bilgilendirme ve kimlik doğrulama tarifesi 1 Nisan 2026'da düşürüldü. Tutarları burada yazmıyoruz, çünkü Meta tarifeyi yılda birkaç kez güncelliyor. Güncel fiyat kartı geliştirici belgelerinde ülke ülke yer alıyor.

Aylık maliyet şöyle kurulur: aylık maliyet = Σ (kategoriye göre teslim edilen şablon × o ülkedeki kategori fiyatı). Ayda 1.000 pazarlama ve 3.000 bilgilendirme şablonu gönderen bir işletme düşünün. Bilgilendirme şablonlarının yarısı açık pencerede gidiyorsa yalnızca 1.500'ü ücretlenir. Pazarlama şablonlarının 1.000'i de ücretlenir.

72 saatlik ücretsiz pencere nedir?

Kişi tıkla-WhatsApp reklamından ya da Facebook sayfasındaki eylem düğmesinden yazınca açılabilen bir penceredir. İşletme 24 saat içinde yanıt verirse pencere 72 saat açık kalır. Bu sürede gönderilen mesajlar ücretsizdir.

Koşulun bir ayrıntısı var: kişinin Android ya da iOS uygulamasından yazması gerekiyor. Uzun karar süreçlerinde bu pencere belirgin bir maliyet farkı yaratır. Reklamdan gelen kişiyle ilk üç günü ücretsiz yürütmek mümkün. Sağlık turizmindeki kullanımını sağlık turizmi firmaları için dijital pazarlama yazımızda anlattık.

24 saatlik pencere ve şablon mesajlar nasıl çalışır?

Kişi işletmeye yazınca 24 saatlik müşteri hizmeti penceresi açılır. Pencere içinde her tür mesaj gönderilebilir. Pencere kapanınca işletme yalnızca Meta'nın onayladığı şablonlarla yazabilir.

Şablon, değişken alanları olan ve önceden onaylanan bir mesaj kalıbıdır. "Merhaba {{1}}, randevunuz {{2}} tarihinde." bunun basit bir örneği. İnceleme otomatik yapılır ve en fazla 24 saat sürebilir. Ret kararına itiraz edilirse sonuç yine 24 saat içinde gelir.

Kategori seçimi ayrı dikkat ister. Bilgilendirme şablonu kişinin bir işlemine ya da isteğine bağlı olmalı, tanıtım içermemelidir. Tanıtım ve bilgilendirmeyi karıştıran şablon pazarlama sayılır. Meta onaylı şablonları düzenli olarak yeniden sınıflandırıyor. Yanlış sınıflanan bilgilendirme şablonu 1 gün önceden bildirilerek pazarlamaya alınıyor.

Şablon neden reddedilir?

Retlerin büyük kısmı değişkenlerin yazımından gelir. Meta'nın inceleme belgesi en sık nedenleri açıkça listeliyor. Politika ihlali ve kopya şablon da ret sebebidir.

• Değişkenin süslü parantezi eksik ya da hatalı.
• Değişkende #, $ ya da % gibi özel karakter var.
• Değişkenler sırayla numaralanmamış, örneğin {{1}}, {{2}}, {{5}}.
• Mesaj bir değişkenle başlıyor ya da bitiyor.
• Metnin uzunluğuna göre çok fazla değişken var.
• Kullanıcıdan kart ya da kimlik numarası isteniyor.
• Şablon, var olan bir şablonun kopyası.

Onaylanan şablonun da bir kalite puanı var. Olumsuz geri bildirim tekrarlanır ya da okunma oranı düşük kalırsa şablon duraklatılır. Duraklatılmış şablon gönderilemez. Doğrulanmamış işletme hesabı en fazla 250 şablon tutabilir; doğrulanmış ve adı onaylı işletmede sınır 6.000'dir.

Mesajlaşma limiti neyi sınırlar?

Mesajlaşma limiti, işletmenin pencere dışında, hareketli 24 saat içinde ulaşabileceği farklı kişi sayısıdır. Yeni işletme 250 kişiyle başlar. Limit numara başına değil, işletme portföyü düzeyinde hesaplanır.

2.000'e çıkmanın üç yolu var. İşletme kendini doğrular, bir iş ortağı doğrular ya da 30 günde 2.000 farklı kişiye kaliteli şablon teslim edilir. Sonraki adımlar otomatik: 10.000, 100.000 ve sınırsız. Bunun için mesaj kalitesi yüksek olmalı. Son 7 günde limitin en az yarısı da kullanılmış olmalı.

Hız sınırı da ayrı bir konu. Bir numara varsayılan olarak saniyede 80 mesaj gönderebilir. Aynı kişiye ise 6 saniyede bir mesaj gider. Kısa bir patlamada 6 saniyede 45 mesaja kadar izin var. (Toplu gönderimi kuyrukla zamana yaymak bu yüzden şart.)

Doğrudan Cloud API mi, iş ortağı (BSP) mı?

Kendi yazılımı ve geliştiricisi olan işletme için doğrudan Cloud API genellikle daha ucuzdur. Hazır gelen kutusu isteyen ve geliştiricisi olmayan işletme için iş ortağı daha hızlıdır. Meta'nın mesaj ücreti iki yolda da ödenir.

İş ortağı (Business Solution Provider, BSP), WhatsApp hesabını müşterisi adına kuran ve yöneten Meta iş ortağıdır. Çoğu, mesaj ücretinin üstüne aylık abonelik ya da ek ücret alır. Doğrudan bağlantıda bu kalem yoktur, ama sunucu, geliştirme ve bakım emeği sizindir.

Karşılaştırmayı formülle yapmak mümkün. Doğrudan bağlantıda aylık maliyet = mesaj ücretleri + sunucu payı + bakım saati × saat ücreti. İş ortağında aylık maliyet = mesaj ücretleri + abonelik + varsa mesaj başına ek ücret. Mesaj ücretleri iki tarafta da var; fark son kalemlerde oluşur.

Bizim eşiğimiz şu: işletmenin kendi CRM'i varsa ya da yazdırıyorsa doğrudan bağlanıyoruz. Yalnızca birkaç temsilcinin ortak gelen kutusu gerekiyorsa iş ortağı daha mantıklı.

CRM'e webhook akışı nasıl kurulur?

Webhook, Meta'nın her yeni mesajı ve durum değişikliğini sizin sunucunuza HTTP isteğiyle bildirmesidir. CRM bu isteği alır, kişiyle eşleştirir ve kayda yazar. Kurulum yedi adımda tamamlanır.

1. Meta uygulamasına webhook adresi ve bir doğrulama dizesi girilir.
2. Meta bir GET isteği gönderir; hub.verify_token eşleşirse hub.challenge değeri geri döndürülür.
3. Her bildirim POST olarak gelir; X-Hub-Signature-256 imzası uygulama gizli anahtarıyla doğrulanır.
4. Sunucu hemen 200 yanıtı döner ve işi bir kuyruğa bırakır.
5. messages dizisindeki numara E.164 biçiminde kişiyle eşleştirilir; kişi yoksa yeni kayıt açılır.
6. statuses dizisi giden mesajın gönderildi, teslim edildi ve okundu durumlarını günceller.
7. Mesaj kimliği saklanır; aynı kimlikle gelen ikinci bildirim atlanır.

Yanıt 200 değilse Meta bildirimi yeniden dener. Denemeler azalan sıklıkla 7 güne kadar sürer ve kopya bildirim doğurabilir. 7. adımdaki tekilleştirme bu yüzden şarttır. Bir bildirim en fazla 3 MB olabilir. Ek güvenlik için karşılıklı TLS (mTLS) de destekleniyor.

Görsel ve belge mesajlarında bildirim dosyanın kendisini değil, kimliğini taşır. Dosya ayrı bir istekle indirilip CRM'de saklanır. Bizim tercihimiz, pencerenin bitiş zamanını da kişi kaydına yazmaktır. Temsilci kalan süreyi ekranda görür ve şablona ne zaman geçeceğini bilir.

Veri modeli ve entegrasyon sırası için CRM yazılımı geliştirme rehberimize bakabilirsiniz. Hazır ya da özel CRM kararını CRM seçim rehberimizde ele aldık. WhatsApp bağlantısını CRM uygulamamız içinde kuruyoruz.

İYS ve ticari ileti onayı WhatsApp'ta nasıl uygulanır?

Pazarlama amaçlı WhatsApp mesajını ticari elektronik ileti saymak en güvenli yoldur. Böyle bir ileti, alıcının İYS'de kayıtlı onayı olmadan gönderilmez. Meta da ayrıca kendi onay (opt-in) kuralını uygular.

Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik kanalları örnekle sayıyor. Telefon, çağrı merkezi, faks, e-posta ve kısa mesaj listede. Anlık mesajlaşma uygulamaları adıyla geçmiyor, ama liste "gibi vasıtalar" diye bittiği için kapalı değil. (Kesin yorum için hukuk danışmanınıza sorun.)

Yönetmeliğe göre İYS'de onayı bulunmayan alıcıya ticari elektronik ileti gönderilemez. İYS dışında alınan onay üç iş günü içinde İYS'ye kaydedilir. Alıcı gerekçe göstermeden reddedebilir; ret aynı kanaldan, kolay ve ücretsiz olmalıdır. Ret gelince gönderim üç iş günü içinde durur. Onay kayıtları, onayın sona ermesinden itibaren üç yıl saklanır.

Her mesaj onay gerektirmez. Sipariş, abonelik, fatura ve hatırlatma gibi mevcut ilişkiye dair bilgilendirme iletileri onaysız gönderilebilir. Esnaf ve tacire de önceden onay şartı yok, ama ret hakları saklı. Meta'nın bilgilendirme kategorisi ile yönetmeliğin bilgilendirme iletisi çoğu zaman örtüşür; yine de birebir aynı değildir.

Meta'nın kuralı ayrı işler. Onay alınırken kişinin işletmeden mesaj almayı kabul ettiği ve işletmenin adı açıkça yazılmalı. Onay site formundan, SMS ile ya da yüz yüze alınabilir. Meta'ya göre yerel hukuka uyum sorumluluğu işletmededir.

Bizim önerimiz, iki onayı aynı formda ama ayrı kutularla almaktır. CRM'de İYS durumu ve WhatsApp onayı ayrı alanlarda durmalı. Pazarlama şablonu gönderilmeden önce yazılım iki alanı da kontrol etmeli.